Reflectie van de maand

Wat de toekomst brengen moge … – 10 jaar later

Wat de toekomst brengen moge … – 10 jaar later

Tien jaar geleden kwam Caleidoscoop met een themanummer “Wat de toekomst brengen moge …” over de toekomst van de kerk. De redactie had verschillende gemeenteleden gevraagd hun gedachten te verwoorden over Protestants Kralingen in 2020. Dat jaar, 2012, was het jaar dat de Oosterkapel zou sluiten. Er waren werkzaamheden aan de Oudedijk waardoor Pro Rege en de Hoflaankerk minder bereikbaar waren. En er was een Bijbelkring over het boek Ruth.

I. ds Marianne Bogaard:

Otto en Annemieke van der Meer-Spijker hadden een vooruitziende blik. Dat kan natuurlijk niet anders bij een vooruitblik, maar hun associaties waren wel heel treffend. Ze stelden zich voor hoe gemeenteleden eind 2020 per Caleidoscoop-mail een bericht kregen van de kerkenraad. Hun woorden uit 2012: “Het jaar 2020 was een bewogen jaar. Maar na alle veranderingen van vorig jaar, is de rust ook weergekeerd in Protestants Kralingen. De tijd van avondvullende discussies via Skype is voorbij. En (bijna) iedereen heeft zich neergelegd bij de vernieuwingen”. Vervolgens beschrijven zij een proces waarin geëxperimenteerd werd met Digitale Interactieve Kerk. Men kon thuis de diensten volgen met een account. Iedereen leek tevreden, maar tijdens een online evaluatiebijeenkomst bleek dat velen het samenkomen misten. Jongeren die elkaar digitaal hadden ­leren kennen gingen ontmoetingen organiseren. Ook ouderen sprak dat aan. En zo kwam het dat de wens weer opkwam bij veel gemeenteleden om wekelijks een fysieke dienst te houden …

Niemand had in 2012 nog van corona gehoord en kon zich lockdowns en quarantainemaatregelen voorstellen. Maar Otto en Annemieke fantaseerden al over de digitale mogelijkheden om kerk te zijn. Én de beperkingen daarvan. Het is of we nu, twee jaar na 2020, op een andere manier in de situatie zitten die zij speels schetsen: we zoeken naar de meerwaarde van onze digitale middelen. Wat zijn we dankbaar dat ze er waren de ­afgelopen tijd! Én we ontdekken dat er meer nodig is om samen een gemeenschap te zijn. Te vieren, te leren, te dienen en te ontmoeten. In een andere tijd dan tien jaar geleden, de ontwikkelingen gaan snel. Maar nog steeds met onze blik gericht op wat de toekomst brengt. Of, zoals ds Laurens Korevaar in het hoofdartikel van de betreffende Caleidoscoop schreef: Op wat er naar ons toe zal komen.

Hoe zal Protestants Kralingen eruit zien over tien jaar? We kunnen de vraag opnieuw stellen. Het ligt dan vanuit onze huidige situatie voor de hand aan te wijzen wat er niet meer zal zijn. Geen papieren Caleidoscoop. Geen twee kerkgebouwen waar we afwisselend gebruik van maken. En misschien zal er nog wel meer verdwijnen. Maar juist daarom is het belangrijk om onder woorden te brengen wat de kern is die we willen bewaren en waar we aan willen blijven werken. Ik wens ons toe dat we ook dan nog steeds een gemeente zijn waar ieder van harte welkom is, zonder onderscheid. Waar we vieren dat de Eeuwige ons niet loslaat én erover nadenken hoe wij mens van Christus zijn in ons eigen leven én in onze eigen omgeving. Waar we fysiek samenkomen, maar waar voor wie dat niet meer kan digitale mogelijkheden zijn om verbonden te blijven. Kortom: een gemeenschap die in iedere tijd de liefde van Christus probeert te leven. Met de blik naar buiten en het hart gericht op dat wat in Hem steeds weer naar ons toekomt.

II. ds Ilse Hogeweg:

In 2012 wist Annemieke Melching het zéker: in 2020 is er één levendige, warme kerkgemeenschap ontstaan, met beide benen in de maatschappij, in één kerkgebouw. Met één eetgroep en met één dominee (wel met administratieve ondersteuning), en één cantorij. Ze beschrijft veel moois en goeds dat zij heeft meegemaakt in beide kerkgebouwen, en ze voorziet dat het proces van samengaan ‘niet eenvoudig en vaak pijnlijk zal zijn, maar dralen zal worden afgestraft’ … ook Annemieke had beslist een vooruitziende blik, ook al zijn we nog niet zover als zij voor ogen had. Christiaan van der Ziel keek om zich heen in de kerkdienst, en concludeerde ‘dat onze familie de gemiddelde leeftijd drastisch deed dalen’. Hij wijst erop dat de behoefte aan zingeving ook in 2020 groot zal zijn. Maar dat zingeving zeker door jonge mensen buiten de kerk gezocht wordt. De grote vraag: hoe kun je jonge mensen bereiken? Moeten zij naar de kerk komen – of moet de kerk naar hen toe? Erik Jan Teunissen schrijft over alle inzet die hij ziet, het vele goede dat hij meegekregen heeft in steeds verder in elkaar groeiende kerkgemeenschap. Zeer treffend in onze dagen is wat hij in 2012 schrijft: ‘Het sentiment met gebouwen is begrijpelijk, maar mag geen reden zijn om niet te veranderen en te zoeken naar nog meer samenwerking met naaste geloofsgenoten. De ervaring van de afgelopen 20 jaar spreekt voor zich en ik had onze mede-gemeenteleden voor geen goud willen missen!’

Het terug kunnen lezen van deze toekomstvisies bepaalt mij bij het prachtige kerkblad dat Caleidoscoop heeft kunnen zijn. En de toekomstvisies laten mij zien hoezeer je de kerkgemeenschap ontvangt van de mensen vóór ons. Hoezeer doet het ertoe wat jij hier en nu in de kerk van Christus doet, met die ander, voor die ander. Hoe enorm belangrijk is elke stap die wij zetten met elkaar. Geen stap kan overgeslagen worden. Om dan de kerkgemeenschap over te dragen aan de gemeenschap van de toekomst. Die het altijd anders zal doen dan wij denken. Maar laten we de kerkgemeenschap doorgeven met alles wat wij in huis hebben, met al onze liefde en onze zegen.

Voorgaande reflecties

Wat de toekomst brengen moge … – 10 jaar later

Tien jaar geleden kwam Caleidoscoop met een themanummer “Wat de toekomst brengen moge ” over de toekomst van de kerk. De redactie had verschillende gemeenteleden gevraagd hun gedachten te verwoorden over Protestants Kralingen in 2020. Dat jaar, 2012, was het jaar dat de Oosterkapel zou sluiten. Er waren werkzaamheden aan de Oudedijk waardoor Pro Rege en…

Read More

Prijs de dag voordat het avond is

Pinksteren: we zullen opnieuw horen en vieren, hoe in alle talen werd verstaan, wat de leerlingen, de vrouwen en Maria verkondigden, die de Heilige Geest hadden ontvangen. Van de dichter en predikant Jaap Zijlstra (1933-2015) zijn twee Pinksterliederen in het Liedboek opgenomen. We staan stil bij het meest sprekende lied 690: Taal op de tong.…

Read More

Wereldgeschiedenis en bloeiende jasmijn

Ieder jaar in mei raken de verhalen over de verwoesting van Rotterdam door het bombardement en de brand die daarop volgde me weer. Sommigen in onze gemeente hebben het als kind meegemaakt. Anderen hebben er zelf geen herinneringen aan, maar zijn elders opgegroeid omdat hun ouders moesten vluchten. Hun verhalen maken mij ervan bewust hoe…

Read More

U zij de glorie

Geen Pasen zonder het lied ‘U zij de glorie’. Wat is dit een enorm geliefd lied. We hopen het komende Pasen met elkaar te kunnen zingen. Hopelijk…

Read More

De liefde van Christus beweegt de wereld

In de zomer van 2022 vindt de elfde assemblee van de Wereldraad van Kerken plaats. Christenen uit ongeveer 350 kerken en meer dan 110 landen komen bij elkaar om hun hoop voor onze wereld te delen en uit te dragen. Dat gebeurt al meer dan 70 jaar, een assemblee wordt eenmaal in de zeven jaar…

Read More

Troost

In 2017 was Michael Ignatieff  * gevraagd om in Utrecht een lezing te geven over rechtvaardigheid en politiek in het Bijbelboek Psalmen, in een bijzondere concertreeks van alle 150 psalmen (getoonzet door verschillende componisten) door het Nederlands Kamerkoor. Toen hij daarna naar de muziek van de psalmen luisterde, onderging hij een intense ervaring. ‘De muziek was…

Read More

Zegenrijk

Wat wens je elkaar toe, net over de drempel van 2022? Een voorspoedig nieuwjaar klinkt minder vanzelfsprekend dan voorheen. De pandemie hangt voorlopig nog als een schaduw over ons heen, om rekening mee te houden. Met alle gevolgen die dat heeft. Voor onze bewegingsvrijheid, voor ons welzijn, voor vele sectoren in onze maatschappij. Voorspoed…

Read More

Welkom op de mottendeken

Vele eeuwen hebben kunstenaars hun beste talen­ten gegeven om de mooiste en ontroerendste geboortetaferelen in de kerstnacht weer te geven. Altijd was hun streven, om de liefde en het heil van God, zichtbaar in het kind Jezus over te brengen bij ons, de kijkers. Om ons uit te nodigen om naar binnen te stappen…

Read More

Ten paradijze geleiden u de engelen

Ik heb het altijd een ontroerende én intrigerende zin gevonden, de openingszin van het ‘In paradisum’. Dit is wat je iedereen toewenst wiens leven op aarde ophoudt. Het drukt het verlangen uit dat overleden geliefden verder gedragen worden waar wij hen moeten loslaten. In de Katholieke traditie wordt het ‘In paradisum’ tijdens de requiemmis…

Read More

Wat heb jij over voor de toekomst?

Patriarch Bartholomeus (van de oosters orthodoxe kerken), paus Franciscus en aartsbisschop Welby (van de Anglicaanse kerk) deden een gezamenlijke oproep om het klimaat en de toekomst van deze wereld te redden. In Glasgow wordt van 1 tot 12 november de klimaattop gehouden. Niet eerder werkten deze kerkleiders samen, niet eerder werd zo’n dringende oproep richting…

Read More

De grammatica van de hoop

Het is niet met elkaar te rijmen. Een priester die vermoord wordt door de man aan wie hij onderdak biedt. Het gebeurde onlangs in Frankrijk. De dader was een Rwandese asielzoeker die een tijd in de gevangenis had gezeten omdat hij brand had gesticht in de kathedraal van Nantes. Na zijn vrijlating onder voorwaarden had…

Read More

De kerk opnieuw uitvinden

We leven in een tijd waarin de kerk almaar minder vanzelfsprekend en almaar onbekender voor de samenleving wordt. Er zijn postcode­gebieden waarin nog maar zo weinig PKN-leden zijn, dat deze mensen aangeraden wordt lid of gastlid te worden bij een andere kerk, of met elkaar een huisgemeente te vormen. In onze stad heeft de kerk…

Read More

Gedeeld verleden

“Gedeeld verleden, gezamenlijke toekomst”, heet de werkgroep die jaarlijks in Rotterdam de herdenking voorbereidt van de afschaffing van de slavernij op 1 juli 1863. Rondom de herdenking wordt in de Hoflaankerk een viering gehouden die wordt voorbereid door mensen uit kerken met veel Surinaamse of Caribische leden en uit onze Protestantse Gemeente Kralingen. In die…

Read More